پورت تایپ سی (USB Type-C) چیست؟ کاربردها، سرعت و تفاوت‌ها

USB Type-C چیست و چرا تقریباً در همه لپ‌تاپ‌ها، گوشی‌ها و تجهیزات جدید دیده می‌شود؟ این پورت فقط یک شکل جدید USB نیست؛ بلکه می‌تواند هم‌زمان شارژ، انتقال داده، تصویر و صدا را انجام دهد. اما آیا همه USB-Cها سرعت و توان یکسانی دارند؟ در این مقاله، به‌صورت دقیق و کاربردی با پورت USB Type-C، قابلیت‌ها، سرعت‌ها، توان انتقالی و تفاوت آن با Thunderbolt آشنا می‌شوید تا هنگام خرید لپ تاپ یا سایر دستگاه‌های دیجیتال دچار اشتباه نشوید. با فالنیک (ایران اچ پی) همراه باشید.

پورت USB Type-C چیست؟

USB Type-C، یک کانکتور جدید است که استانداردهای مختلفی مثل USB 3.1 و ارسال توان (USB PD) را پشتیبانی می‌کند. usb c برای انتقال دیتا، برق و حتی ویدئو و صدا استفاده می‌شود. از آن در بسیاری دستگاه‌ها؛ کامپیوترها و لپ تاپ‌ها مثل MacBook Pro، موبایل مثل Samsung Galaxy و کنسول‌های بازی مثل Nintendo Switch استفاده می‌شود.

با وجود usb c با استفاده از تبدیل‌ها می‌توانید خروجی HDMI و VGA و DisplayPort و usb a و دیگر انواع کانکتورها را از یک پورت usb بگیرید. مقاله پورت USB چیست را بخوانید تا با انواع usb ها و تفاوت آنها آشنا شوید. در ادامه به بررسی ویژگی‌های usb c می‌پردازیم:

شکل ظاهری USB C

USB Type-C، یک سوم usb a است و از نظر ظاهری بسیار شبیه به کانکتور و پورت‌های مایکرو USB Type-B است، با این تفاوت که لبه‌های گرد دارد و امکان نصب آن به سیستم در هر جهت وجود دارد یعنی لازم نیست در جهت خاصی وصل شود.

کانکتور usb a مستطیل شکل است اما کانکتور usb c بیضی شکل و متقارن است یعنی وصل کردن آن در جهت اشتباه غیرممکن است و می‌توانید آن را به راحتی و بلافاصله تشخیص دهید. از طرفی به قدر کافی باریک هست که بتوان از آن در اسمارت فون استفاده کرد.

شارژ و انتقال داده به طور همزمان در USB C

یکی از ویژگی‌های خوبی که کابل USB Type-C دارد، این است که در زمان انتقال اطلاعات، دستگاه شما نیز شارژ می‌شود. کابل usb c برای انتقال برق استفاده می‌شود در نتیجه معمولا برای شارژ دستگاه‌های پورتابل، اسمارت فون‌ها، لپ تاپ ‌ها و دوربین‌های امنیتی کاربرد دارد. برای مثال همین طور که تصویر لپ تاپ را به تلویزیون منتقل می‌کنید با امکان اتصال به پورت Display Port، می‌توانید لپ تاپ را هم شارژ کنید چون برق و سیگنال ویدئو همزمان منتقل می‌شوند. چون قابلیت انتقال صدا را هم دارد جایگزین خوبی برای جک 3.5 میلی متری هدفون‌ها است اما هنوز در کامپیوترها استفاده نشده است. 

توان انتقالی در USB C

حداکثر توان انتقالی یعنی، توانی که از طریق پورت USB می‌تواند به یک دستگاه منتقل شود. این عدد در پورت‌های USB 2 حدود ۵۰۰ میلی آمپر یا ۲.۵ وات است، در USB 3 حدود ۹۰۰ میلی آمپر یا ۴.۵ وات است، اما در USB Type-C این رقم تا 5000 میلی آمپر یا 100 وات است که توان بسیار بالایی است.

کانکتورهای استاندارد usb c همانند اغلب usb A ها می‌توانند 2.5 وات برق فراهم کنند اما بسیاری از دستگاه‌ها با کابل usb c از پروتکل Power Delivery (PD) استفاده می‌کنند که باعث می‌شود تا 100 وات برق تامین کنند. در نتیجه لپ تاپ و دستگاه‌هایی با ولتاژ بالا به راحتی با آن شارژ می‌شود چیزی که در usb های قدیمی ممکن نیست.

سرعت USB C

سرعت انتقال اطلاعات در پورت USB Type-C به ورژن آن بستگی دارد. برای مثال ورژن USB 3.1، حدود 10 گیگابایت داده را در یک ثانیه منتقل می‌کند، یعنی اگر یک فایل تصویری 1.25 گیگابایتی را در نظر بگیریم به کمک این پورت می‌توان آن را در کمتر از یک ثانیه منتقل کرد.

سرعت معمول در کانکتورهای USB C برابر با 10 گیگابیت بر ثانیه است که از نظر تئوری، دو برابر USB 3.0 است. پورت‌های USB C که از این حداکثر سرعت پشتیبانی می‌کنند USB 3.2 Gen 1×2 نام دارند. ضرب در 2 به این دلیل است که تعداد Lane های دیتا (مسیرهای انتقال داده) در کابل usb c دو برابر شده تا به سرعت 20 برسیم. پورت usb c با سرعت 10Gbps به شکل usb a که بزرگتر و مستطیل شکل است هم وجود دارد و USB 3.2 Gen 2×1 نامیده می‌شود. در تصویر زیر نامگذاری های جایگزین انواع usb را می‌بینید.

usb c همان usb 3.1 نیست. usnc شکل کانکتور است و زیر پوست آن تکنولوژی‌های usb 2 و usb 3 و … نهفته است. مثلا تبلت اندرویدی Nokia N1 از کانکتور usb c استفاده می‌کند اما تکنولوژی آن usb 2 است نه حتی usb 3. بنابراین هنگام خرید حتما به جزییات دقت کنید و مطمئن شوید که از usb 3.1 به بعد پشتیبانی می‌کند.

حداکثر سرعت در بعضی پورت‌های قدیمی‌تر USB C برابر با 5Gbps است پس برای اطمینان از اینکه پورت شما از سرعت 10 پشتیبانی می‌کند باید در مشخصات آن به دنبال USB 3.2 Gen 1×2 یا 10Gbps باشید. اگر با USB 3.1 روبرو شدید باید از فروشنده بپرسید سرعت آن چقدر است.

تمام پورت‌های usb c با هم سازگارند و اگر سرعت آنها متفاوت باشد بر اساس سرعت کمتر کار می‌کند.

USB Type-C کانکتور است یا استاندارد انتقال داده؟

این یکی از پرتکرارترین و درعین‌حال مهم‌ترین سؤالات کاربران درباره USB Type-C است. USB Type-C یک کانکتور (Connector) فیزیکی است، نه یک استاندارد انتقال داده. یعنی USB-C فقط به شکل پورت و کابل اشاره دارد، نه به سرعت، توان یا نوع تکنولوژی انتقال اطلاعات.

استاندارد انتقال داده در پشت این کانکتور می‌تواند متفاوت باشد؛ برای مثال یک پورت USB-C ممکن است از USB 2.0، USB 3.2، USB4 یا Thunderbolt 3 و 4 پشتیبانی کند. به همین دلیل، دو دستگاه با پورت ظاهراً یکسان USB-C می‌توانند عملکرد کاملاً متفاوتی از نظر سرعت انتقال، توان شارژ یا خروجی تصویر داشته باشند.

به‌عبارت ساده‌تر، USB-C مثل «سوکت» است و استانداردهایی مثل USB 3.2 یا Thunderbolt «فناوری‌ای هستند که داخل آن سوکت اجرا می‌شوند». به همین دلیل هنگام خرید لپ‌تاپ، کابل یا هاب USB-C نباید فقط به وجود این پورت اکتفا کرد؛ بلکه باید مشخصات فنی آن مانند سرعت (Gbps)، پشتیبانی از Power Delivery و DisplayPort یا Thunderbolt را بررسی کرد.

این تفکیک مفهومی، یکی از مهم‌ترین نکات برای درک صحیح USB Type-C و جلوگیری از اشتباهات رایج کاربران است.

USB Type-C چه کاربردهایی دارد؟

USB Type-C فقط یک پورت همه‌کاره نیست؛ بلکه یک زیرساخت ارتباطی واحد است که بسته به دستگاه، می‌تواند نقش شارژر، مسیر انتقال داده یا خروجی تصویر را هم‌زمان ایفا کند. در ادامه، کاربردهای واقعی آن در دستگاه‌های رایج را بررسی می‌کنیم.

کاربرد USB Type-C در لپ‌تاپ

در لپ‌تاپ‌های جدید، USB-C به‌عنوان پورت اصلی شارژ، انتقال داده و خروجی تصویر استفاده می‌شود. بسیاری از مدل‌ها با یک کابل USB-C هم شارژ می‌شوند، هم به مانیتور متصل می‌شوند و هم دیتا منتقل می‌کنند؛ به‌ویژه در اولترابوک‌ها.

کاربرد USB Type-C در موبایل

در گوشی‌های هوشمند، USB-C امکان شارژ سریع، انتقال دیتا با سرعت بالاتر و خروجی تصویر (در برخی مدل‌ها) را فراهم می‌کند. همچنین به دلیل طراحی متقارن، دوام پورت نسبت به micro-USB بیشتر است.

کاربرد USB Type-C در مانیتور

مانیتورهای مدرن با پورت USB-C می‌توانند هم‌زمان تصویر دریافت کنند و لپ‌تاپ را شارژ کنند. این ویژگی باعث کاهش کابل‌ها و ساده‌سازی میز کار می‌شود و در محیط‌های کاری حرفه‌ای بسیار محبوب است.

کاربرد USB Type-C در داک‌ها (Docking Station)

داک‌های USB-C امکان اتصال چندین مانیتور، پورت شبکه، USB و شارژ را تنها با یک کابل فراهم می‌کنند. این کاربرد، اهمیت USB-C را در ایستگاه‌های کاری مدرن به‌شدت افزایش داده است.

کاربرد USB Type-C در شارژرها

شارژرهای USB-C با پشتیبانی از Power Delivery می‌توانند بسته به دستگاه، توان خروجی را هوشمند تنظیم کنند؛ از موبایل گرفته تا لپ‌تاپ‌های پرمصرف.

آیا همه کابل‌های USB-C یکسان هستند؟

یکی از رایج‌ترین سردرگمی‌های کاربران این است که ظاهر همه کابل‌ها شبیه هم است، اما عملکردشان نه. تفاوت کابل‌ها مستقیماً روی سرعت، شارژ و تصویر تأثیر می‌گذارد. در ادامه نکات مهم در این زمینه را بررسی می‌کنیم:

• همه کابل‌های تایپ سی از USB Power Delivery پشتیبانی نمی‌کنند. کابل‌های ارزان‌تر معمولاً توان محدودی (مثلاً 60 وات یا کمتر) دارند و نمی‌توانند شارژ سریع لپ‌تاپ یا گوشی‌های پرمصرف را فراهم کنند.
• انتقال تصویر توسط کابل تایپ سی نیازمند پشتیبانی از DisplayPort Alt Mode است. بسیاری از کابل‌های USB-C فقط برای شارژ و دیتا طراحی شده‌اند و مسیرهای لازم برای انتقال سیگنال ویدئویی را ندارند.
• کابل Thunderbolt از نظر ظاهری مشابه USB-C است، اما از سرعت بالاتر (تا 40Gbps)، پشتیبانی از چند مانیتور 4K و تجهیزات حرفه‌ای مثل eGPU برخوردار است. کابل‌های USB-C معمولی چنین توانایی‌ای ندارند.

USB Type-C در ویندوز 10 و ویندوز 11 چگونه کار می‌کند؟

ویندوزهای جدید پشتیبانی بهتری از USB-C ارائه می‌دهند، اما شناخت محدودیت‌ها برای جلوگیری از تجربه کاربری ضعیف ضروری است. در ویندوز 10 و 11، سرعت واقعی USB-C به کنترلر مادربرد و نوع کابل بستگی دارد. ظاهر پورت USB-C تضمینی برای سرعت بالا نیست و باید مشخصات سخت‌افزاری بررسی شود. ویندوز به‌صورت خودکار توان دریافتی از شارژر USB-C را مدیریت می‌کند، اما اگر کابل یا آداپتور استاندارد نباشد، دستگاه با توان کمتر شارژ می‌شود یا اصلاً شارژ نمی‌شود.

مقایسه usb c با تاندربولت (Thunderbolt)

USB Type-C یک کانکتور فیزیکی است که می‌تواند از استانداردهای مختلفی برای انتقال داده، تصویر و برق پشتیبانی کند. در مقابل، Thunderbolt یک استاندارد انتقال داده پرسرعت است که توسط اینتل توسعه یافته و از همان کانکتور USB-C استفاده می‌کند.

نکته مهم اینجاست که هر پورت تاندربولت حتماً USB-C است، اما هر USB-C لزوماً تاندربولت نیست. Thunderbolt سرعت بسیار بالاتری دارد و برای کاربردهای حرفه‌ای مثل اتصال مانیتورهای 4K/8K، eGPU و انتقال فایل‌های حجیم استفاده می‌شود، در حالی که USB-C برای استفاده‌های عمومی کاملاً کافی است. در مقاله تفاوت Thunderbolt و USB-C چیست اطلاعات جامع‌تری در این زمینه به‌دست می‌آورید.

آنچه در پاسخ به USB Type-C چیست ارائه دادیم

در این مقاله کانکتور USB-C را به‌طور کامل مورد بررسی قرار دادیم. از شکل ظاهری تا توان انتقال دیتا و تفاوت با تاندربولت، در این مقاله مورد پوشش قرار گرفته است. پورت تایپ سی به‌سرعت درحال فراگیرتر شدن است و امروزه در همه گوشی‌های اندرویدی و اکثر لپتاپ‌ها به‌کار می‌رود. پس آشنایی با آن در هنگام خرید لپ تاپ و دیگر تجهیزات دیجیتال بسیار مهم است. چنانچه در زمینه خرید لپ تاپ به راهنمایی بیشتر و تخصصی‌تری نیاز داشتید، می‌توانید با شماره 8363-021 تماس بگیرید.

خرید و قیمت لپ تاپ در فالنیک

برای اطلاع از قیمت لپ تاپ و خرید لپ تاپ با مشاوره تخصصی رایگان و گارانتی معتبر ۱۸ ماهه از فروشگاه فالنیک دیدن کنید.

قیمت لپ تاپتماس تلفنی